Τα αποτελέσματα συμπαγούς της 18ης συνοικίας

Η συμπαγής δομή μετριέται με καλά επιλεγμένους δείκτες. Για τη σύγκριση των περιφερειακών συνοικιών της Βουδαπέστης, η έρευνα ανέπτυξε έναν ιδιαίτερο, τρισδιάστατο δείκτη συμπαγούς που δείχνει τη θέση της κάθε συνοικίας σε σχέση με τις υπόλοιπες.

1.Πώς μετράμε τη συμπαγή δομή;

Ο δείκτης στηρίζεται σε τρεις διαστάσεις: αστική πυκνότητα, μικτή χρήση και κινητικότητα. Καθεμία αποτελείται από δύο ή τρεις δείκτες — πυκνότητα κατοικιών και θέσεων εργασίας, πυκνότητα πληθυσμού των κατοικημένων περιοχών, μείγμα χρήσεων γης, ισορροπία θέσεων εργασίας / κατοικιών, πυκνότητα στάσεων και οδικών κόμβων, καθώς και ποδηλατική υποδομή. Η έρευνα κανονικοποίησε τους δείκτες με διαφορετικές μονάδες μέτρησης με τη μέθοδο min–max σε κλίμακα 0–1, υπολόγισε τον μέσο όρο τους ανά διάσταση, και ο μέσος όρος των τριών διαστάσεων δίνει τον δείκτη συμπαγούς των συνοικιών.

Σημαντικό: στόχος δεν είναι μια απόλυτη «βαθμολογία συμπαγούς», αλλά μια σχετική σύγκριση των περιφερειακών συνοικιών μεταξύ τους. Στη μελέτη εντάχθηκαν συνοικίες με παρόμοια περιφερειακή θέση.

2.Η κατάταξη: κάτω τρίτο

Η πιο συμπαγής είναι η 4η συνοικία (υψηλή πυκνότητα, ευνοϊκές συγκοινωνίες — η μόνη από τις εξεταζόμενες συνοικίες με άμεση σύνδεση μετρό), ακολουθούμενη από την 3η και τη 15η. Οι βόρειες συνοικίες, πιο ενσωματωμένες στην αστική δομή της Βουδαπέστης, είναι πιο συμπαγείς. Η 18η συνοικία βρίσκεται στην 7η θέση από τις εννέα — στο κάτω τρίτο.

3.Πού υστερεί περισσότερο;

Οι υποδείκτες αποκαλύπτουν από πού προέρχεται η υστέρηση. Στην αστική πυκνότητα η συνοικία βρίσκεται στη μέση της κατάταξης, αλλά η μικτή χρήση και ιδίως η κινητικότητα ρίχνουν τον συνολικό δείκτη.

Η χαμηλή τιμή της μικτής χρήσης αντικατοπτρίζει την υπεροχή των κατοικημένων περιοχών και μια μονολειτουργική δομή. Στον τομέα της κινητικότητας, η ποδηλατική υποδομή είναι από τις χαμηλότερες στην κατάταξη.

Η συγκοινωνιακή υποδομή της πέμπτης πολυπληθέστερης συνοικίας της Βουδαπέστης συγκαταλέγεται στις πιο υποανάπτυκτες, γεγονός που προκαλεί σοβαρή επιβάρυνση και σε επίπεδο ολόκληρης της πρωτεύουσας.

Στην κατάταξη κινητικότητας η 18η συνοικία είναι 8η από τις εννέα, όμως μόλις λάβουμε υπόψη και τον αριθμό του πληθυσμού, γλιστρά στο τέλος της λίστας.

Στενά συνδεδεμένος με αυτό είναι ο καταμερισμός των μετακινήσεων (modal split), δηλαδή το μερίδιο κάθε τρόπου μετακίνησης. Στην 18η συνοικία το μερίδιο του ιδιωτικού αυτοκινήτου ξεπερνά το 55%. Από τις εξεταζόμενες περιφερειακές συνοικίες, μόνο σε τρεις (IV., XV. και III.) η χρήση αυτοκινήτου μένει κάτω από 50% — ακριβώς στις τρεις πιο συμπαγείς συνοικίες.

Μεταξύ των βιώσιμων τρόπων, το μερίδιο των δημόσιων συγκοινωνιών είναι εντυπωσιακά υψηλό, ενώ οι ενεργοί τρόποι — ποδήλατο και περπάτημα — μαζί δεν φτάνουν ούτε το 9%, κάτι που συνάδει με τα πρότυπα της Βουδαπέστης.

4.Τι δείχνουν οι δείκτες εκροών;

Η δυναμικότητα των δημόσιων υπηρεσιών βρίσκεται λίγο κάτω από τον μέσο όρο των εξεταζόμενων συνοικιών: οι αναλογίες θέσεων νηπιαγωγείων και εκπαιδευτικών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης είναι ασθενέστερες, ενώ η κάλυψη σε οικογενειακούς ιατρούς είναι πάνω από τον μέσο όρο. Ευνοϊκό σημάδι είναι ότι η ενδοσυνοικιακή απασχόληση αγγίζει το 39% — περίπου τα δύο πέμπτα των εργαζομένων που ζουν στη συνοικία εργάζονται τοπικά, τιμή που θεωρείται καλή στην κατάταξη.

5.Υπάρχει βάση για ανάπτυξη

Σύμφωνα με τους δείκτες αναπτυξιακού δυναμικού, περίπου το 4,5% της έκτασης της συνοικίας είναι αποβιομηχανοποιημένη γη, το ποσοστό των μη κατοικημένων κατοικιών κυμαίνεται γύρω στο 9–10%, και ο μόνιμος πληθυσμός αυξήθηκε μεταξύ των δύο τελευταίων απογραφών. Μαζί αποτελούν ένα πραγματικό απόθεμα: αν η ζήτηση για εγκατάσταση διοχετευθεί σύμφωνα με τις αρχές της συμπαγούς και βιώσιμης πόλης, η συνοικία δεν θα επεκταθεί εκτατικά, αλλά θα διαμορφωθούν σημεία πύκνωσης.